De kunst van gasten ontvangen aan de Costa: ontspanning boven perfectie

Er zijn landen waar het ontvangen van gasten voelt als een soort prestatie-evenement. De tafel moet kloppen, de stoelen moeten bijpassend zijn, en iemand stelt onvermijdelijk voor om “even alles gezellig te maken”, waarna een stressvol kwartier volgt waarin kaarsen, servetten en playlists strijden om aandacht. Spanje doet daar niet aan mee.

Hier begint gastvrijheid niet bij het huis, maar bij de houding van de mensen die erin wonen. En dat is misschien wel het meest ontspannende wat een mens kan meemaken.

Je ziet het als je door de buurt loopt. De voordeur staat vaker open dan dicht, alsof het huis zelf al heeft besloten dat bezoek welkom is, ook als niemand het heeft aangekondigd. Een stoel wordt erbij gepakt, een bord extra neergezet, en voordat je beseft wat er gebeurt staat er brood op tafel dat tien minuten geleden nog nergens te bekennen was. Het lijkt haast magie, maar het is vooral een eeuwenoud ritme.

De Spaanse tafel is nooit “klaar”, maar altijd open

Wat mij altijd verrast: een Spaanse tafel hoeft niet perfect gedekt te zijn om compleet te voelen. Soms staat er nog een lege fles water tussen, een servet dat niet helemaal overleeft wat er die dag is gebeurd, of een schaal die net niet bij de rest past. Niemand lijkt dat te zien. Of beter: niemand vindt het nodig om het te zien.

Want in Spanje draait ontvangen niet om presenteren, maar om verlengen. Van het gesprek. Van de tijd. Van de avond. Alsof elke maaltijd zegt: blijf nog even.

De grootste misvatting die expats hier soms hebben, is dat je “voorbereid” moet zijn. Alsof je pas mensen mag uitnodigen wanneer je huis eruitziet alsof je op een interieurblog verschijnt. Maar Spanjaarden nodigen niet uit omdat alles perfect is — ze nodigen uit omdat je er bent.

Het onverwachte moment is juist het beste moment

Er is een bepaalde luchtigheid in hoe mensen hier omgaan met bezoek. Niet op afspraak, maar op gevoel. Het is precies dat gebrek aan planning dat maakt dat het werkt. In Engeland zou je spontaan aanbellen met een schaal fruit als een sociale revolutie beschouwen. Je kondigt bezoek aan, je wacht op bevestiging, en zelfs dan vraag je bij binnenkomst of het écht uitkomt.

Hier werkt dat anders. In Spanje belt iemand aan met wat ze net van de markt meenamen, zonder agenda en zonder verwachting. Je huis hoeft niets te bewijzen. Je hoeft zelf niets te bewijzen. Je zegt gewoon: “Passa, hombre… de keuken is nog wakker.” Het grappige is dat zodra je die houding overneemt, je huis vanzelf gastvrij wordt. Niet door meubels, maar door ruimte.

Eten is geen vorm van impressie, maar van aanwezigheid

Het mooiste aan Spaanse gastvrijheid is hoe weinig het te maken heeft met koken. Het eten is er, natuurlijk, maar het is niet het toneelstuk. Er staat wat er staat: een stoofpot die al een dag suddert, vis die spontaan van de markt is gehaald, of een maaltijd die halverwege ontstaat omdat iemand zin heeft in nog iets kleins.

En het werkt omdat niemand probeert te imponeren. Eten is hier geen kunstvorm die moet worden geprezen, maar een combinatie van tijd, gezelschap en de wetenschap dat niemand haast heeft. Het is de enige plek waar ik ooit heb gezien dat iemand vergat brood op tafel te zetten, om vervolgens heel ontspannen te zeggen: “Ach ja, dat komt zo wel.”

De echte kunst van ontvangen

Gasten ontvangen aan de Costa is vooral: niets forceren. Niet de avond, niet het gesprek, niet de sfeer. Alles ontstaat. Alles komt goed. Alles duurt net zo lang als nodig is.

Misschien is dat wel de essentie: In Spanje hoeft gastvrijheid geen vorm aan te nemen. Ze hoeft alleen maar tijd te geven.